Οἱ δύο κύριοι

Μεταξύ τῶν ἄλλων διδασκαλιῶν, στήν σημερινή εὐαγγελική περικοπή, ὁ Χριστός ἔδωσε καί μία σημαντική προειδοποίηση: «οὐδείς δύναται δυσί κυρίοις δουλεύειν», δηλαδή κανείς δέν μπορεῖ νά ὑπηρετῆ δύο κυρίους. Καί ποιοί εἶναι αὐτοί οἱ δύο «κύριοι»; Ὁ ἕνας εἶναι ὁ πραγματικός Κύριος, ὁ Κύριος καί Δημιουργός τοῦ σύμπαντος κόσμου καί πλάστης τοῦ ἀνθρώπου. Καί ὁ ἄλλος εἶναι ὁ κόσμος καί τά μέσα πού διαθέτει γιά νά ὑποδουλώνει τόν ἄνθρωπο, μέ κυριότερο μέσο τό χρῆμα, τόν μαμωνᾶ, πού φθείρει τόν ἄνθρωπο. Ὁ κόσμος, ὁ ὁποῖος «ὅλος ἐν τῷ πονηρῷ κεῖται», δέν εἶναι πραγματικός κύριος, ἀλλά ἐπειδή οἱ ἄνθρωποι ὑποτάσσονται σ’ αὐτόν, γι’ αὐτό γίνεται κύριος καί οὐσιαστικά δυνάστης τῶν ἀνθρώπων. Ὁ κόσμος ἀντιστρατεύεται καί πολεμᾶ τόν πραγματικό Κύριο καί Θεό. Καί ἐπειδή δέν μπορεῖ νά πολεμήση εὐθέως τό Θεό, γι’ αὐτό πολεμᾶ τό πλάσμα Του, τόν ἄνθρωπο. Γι’ αὐτό καί ὁ Χριστός δίνει σαφῆ προειδοποίηση ὅτι κανείς ἄνθρωπος πού θέλει νά ἀγαπᾶ τό Θεό καί νά ὑπακούη στίς ἐντολές Του, δέν μπορεῖ νά δίνη μέρος τῆς ἀγάπης του στόν κόσμο, γιατί ὁ κόσμος ἀντιστρατεύεται τό νόμο καί τίς ἐντολές τοῦ Θεοῦ. Ἑπομένως εἶναι ἀναγκαῖο ὁ ἄνθρωπος πού θέλει νά εἶναι μέ τό μέρος τοῦ Θεοῦ καί νά ἐλπίζη στήν σωτηρία του καί τήν αἰώνιο ζωή, νά μήν ὑποδουλωθῆ στόν κόσμο καί τά ἀγαθά του, ἀλλά νά ἀφιερώση τόν ἑαυτό του ὁλόκληρο στόν πραγματικό καί ἀληθινό Κύριο, τό Θεό.

Ἀρχιμ. Εὐστάθιος Τουρλῆς 31-5-2010.

Ἡ ὑπόσχεση

Ἡ ὑπόσχεση

Στήν σημερινή εὐαγγελική περικοπή ὁ Χριστός προσκάλεσε τούς δύο ἀδελφούς, τόν Πέτρο καί τόν Ἀνδρέα, νά Τόν ἀκολου θήσουν, δίδοντας τους τήν ὑπόσχεση «καί ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων». Πόσο ὅμως κατενόησαν αὐτή τήν ὑπόσχεση τοῦ Χριστοῦ οἱ δύο ἁλιεῖς τῆς Γεννησαρέτ, ὥστε μάλιστα νά ἀφή­σουν ἀμέσως τά δίκτυα καί νά ἀκολουθήσουν τόν Χριστό; Τί ἦταν ἐκεῖνο πού τούς ἔκανε νά λάβουν τόσο γρήγορα τήν ἀπό φασή τους; Βεβαίως ὁ Χριστός τούς ἐμίλησε μέ λόγια πού τούς ἦσαν γνωστά καί κατανοητά, ἀφοῦ αὐτό ἦταν τό ἐπάγγελμά τους. Ὅμως τό περιεχόμενο αὐτῶν τῶν λόγων τοῦ Χριστοῦ ἦταν μεταφορικό καί ἀνώτερο. Κανείς δέν θά μποροῦσε νά χρησιμο ποιήση δίκτυα γιά νά ἁλιεύση ἀνθρώπους. Γι’ αὐτό εἶναι βέβαιο ὅτι οἱ δύο ἁλιεῖς τῆς Γεννησαρέτ καί πρῶτοι Μαθηταί τοῦ Χρι στοῦ ἄκουσαν τήν ὑπόσχεση τοῦ Χριστοῦ ὄχι μέ τήν ἀκοή τοῦ νοῦ, ἀλλά μέ τά αἰσθητήρια τῆς ψυχῆς. Καί ἡ ὑπόσχεση αὐτή τοῦ Χριστοῦ δέν ἔγινε γιά νά προσελκύση τούς δύο πρώτους μαθητές Του, ἀλλά γιά νά τούς προαναγγείλη ποιό θά εἶναι τό μελλοντικό ἔργο τους. Ἔτσι γίνεται κάθε φορά πού ὁ Χριστός προσκαλῆ κάποιον νά Τόν ἀκολουθήση. Τά λόγια μοιάζουν ἀν θρώπινα καί γνωστά, ἀλλά τό περιεχόμενό τους γίνεται κατα νοητό καί ἀποδεκτό μόνον μέ τά αἰσθητήρια τῆς ψυχῆς τοῦ ἀν θρώπου πού ἀποφασίζει νά ἀκολουθήση τό Χριστό, εἴτε πρόκει ται γιά ὁμολογία τῆς πίστεως εἴτε γιά μοναχική ἀφιέρωση.

Ἀρχιμ. Εὐστάθιος Τουρλῆς. 24-5-2010

Ἡ κατά Θεόν οἰκονομία

«Ἡ κατά Θεόν οἰκονομία,

ἡ ἐκκλησιαστική ἀκρίβεια καί ἡ παράβαση»

Ἡ Ἐκκλησία ἐφαρμόζει τήν κατά Θεόν οἰκονομία καί ἐκκλησιαστική ἀκρίβεια, ἀλλά ἀπορρίπτει τήν παράβαση. Τί σημαίνουν αὐτοί οἱ ὄροι; Πότε καί πῶς χρησιμοποιοῦνται;

Ἡ κατά Θεόν οἰκονομία εἶναι ἡ φειδώ, τό μέτρο, τό νά κάνουμε δηλαδή κάποιες παραχωρήσεις γιά νά φθάσουμε στόν τελικό μας στόχο, ἐξαιτίας εἰδικῶν περιστάσεων. Ἄς πάρουμε μιά εἰκόνα: ὁ θαλασσοπόρος ρίχνει κατά τήν διάρκεια τῆς θύελλας λίγο φορτίο ἀπό τό πλοῖο στή θάλασσα προκειμένου νά σώσει τή ζωή του καί ἄν μπορέσει καί τό πλοῖο του. Προτιμᾶ νά θυσιάσει αὐτό πού δέν τοῦ εἶναι ἀπαραίτητο, ἀλλά δευτερεύον, γιά νά σώσει αὐτό πού τοῦ εἶναι σημαντικό. Ὁμοίως, ἡ Ἐκκλησία οἰκονομεῖ προκειμένου νά σώσει τίς ἀνθρώπινες ψυχές, ὅταν βέβαια μία κατάσταση ἐξαιρετική τό ἀπαιτεῖ. Ὡς πρός τήν πίστη, ὅμως, δέν ὑπάρχει οἰκονομία, σύμφωνα μέ τόν Ἅγιο Μάρκο τόν Εὐγενικό, ἐπειδή ἐκεί πρόκειται γιά τήν ἐν Θεῷ ζωῆ μας, γιά τήν ἀλήθεια. ∆έν μπορεῖ νά ὑπάρξει οἰκονομία, παρά μόνο στίς ἀνθρώπινες σχέσεις, στήν ἐφαρμογή τῶν Κανόνων, σέ κάποιες συνήθειες κλπ. Ἀλλά γιά ἀκόμα μία φορά, ἡ κατά Θεόν οἰκονομία προϋποθέτει μιά περίπτωση ἐξαιρετική, ὅπως γιά παράδειγμα μιά ἀσθένεια, μιά ἀγωνία, ἕνα ταξίδι, ἕναν πόλεμο κ.ἄ. Ἐκεῖ εἶναι πού ἡ Ἐκκλησία οἰκονομεῖ.

Ἡ ἐκκλησιαστική ἀκρίβεια δηλώνει τήν τελειότητα μιᾶς πράξης, τήν αὐστη- ρότητα. Ἡ ἀκρίβεια ἐφαρμόζεται πάντα σέ μία φυσιολογική περίπτωση, ὅπου ὅλα τά μέσα εἶναι διαθέσιμα.

Τέλος, ἡ παράβαση, ξένη στήν Ἐκκλησία, ἀλλά οἰκεία στούς ἀνθρώπους ἔξω ἀπό Αὐτήν, οἱ ὁποίοι τήν χρησιμοποιοῦν γιά νά στηρίξουν τά ψεύτικα πιστεύω τους καί νά καλύψουν τίς ἀξιόμεμπτες πράξεις τους, εἶναι πάντα ἀρνητική καί δέν ἔχει νά κάνει καθόλου μέ τήν οἰκονομία, ἀκόμα καί ἄν φέρει τήν «ἐτικέτα» της. Ὅταν εἶναι δυνατόν νά ἐφαρμόζουμε τούς Κανόνες τῆς Ἐκκλησίας σωστά καί δέν τό κάνουμε, τότε πρόκειται γιά παράβαση. Ὅταν γιά παράδειγμα, ὁ ἱερός Χρυσόστομος κατά τήν ἐξορία του στά Κόμανα, χειροτόνησε ἀπολύτως μόνος του ἕναν ἄλλον ἐπίσκοπο (κάτι πού ἀπαγορέυεται ἀπό τούς Κανόνες), οἰκονόμησε, προκειμένου νά σώσει τίς ψυχές πού μόλις εἴχαν δεχθεῖ τόν Χριστό. Ὅμως, ὅταν ἕνας Ἐπίσκοπος χειροτονεῖ ἀπολύτως μόνος του ἕναν ἄλλον ἐπίσκοπο, ἔχοντας παρ ̓ ὅλα αὐτά τή δυνατότητα νά παρευρίσκεται καί ἕνας δεύτερος ὀρθόδοξος ἐπίσκοπος, τότε παραβαίνει τούς Κανόνες καί ἡ Χειροτονία εἶναι ἄκυρη, σύμφωνα μέ τούς ἴδιους Κανόνες.

Εἶναι γεγονός πῶς καί ὁ Θεός κατά οἰκονομία μᾶς σώζει, καθῶς ἐάν ἐφαρμόσει τήν αὐστηρότητα καί τήν ἀκρίβεια, κανένας δέν θά σωθεῖ. «Ἐάν ἀνομίας παρατηρήσῃς Κύριε, Κύριε, τίς ὑποστήσεται; ὅτι παρά σοί ὁ ἱλασμός ἐστί», λέει ὁ Ψαλμωδός.

Ἀρχιμανδρίτης Κασσιανός

http://orthodoxiagox.blogspot.com – http://oprotoklitos.blogspot.com

«Οἱ γυναῖκες μυροφόρες στόν Τάφο»

Θά ἤθελα νά σταθῶ λίγο στήν ἁγία Εἰκόνα τῶν γυναικῶν μυροφόρων καί νά ἀναφέρω στήν ἀγάπη σας, τά λίγα πού γνωρίζω καί αὐτά πού οἱ Πατέρες λένε γι ̓ αὐτήν τήν Εἰκόνα.

Πολύ νωρίς τό πρωΐ, τήν στιγμή πού τό σκοτάδι παλεύει μέ τό φῶς, ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνή καί ἡ ἄλλη Μαρία, μητέρα τοῦ Ἰακώβου καί τοῦ Ἰωσή, ἔσπευσαν πρός τόν Τάφο γιά νά ἀρωματίσουν τό σῶμα τοῦ Κυρίου. Εἶναι ἐκείνες, ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνή καί ἡ ἄλλη Μαρία (πού δέν εἶναι καμμία ἄλλη ἀπό τήν Μητέρα τοῦ Θεοῦ, καθώς ὁ Ἰάκωβος καί ὁ Ιωσής ἦταν δύο υἱοί ἀπό τόν πρῶτο γάμο τοῦ Ἰωσήφ, τοῦ μνήστωρος τῆς Παναγίας), πού ἦρθαν πρώτες στόν Τάφο. Καί ἦταν ἀκριβῶς ἐκείνη ἡ στιγμή πού συνέβη ὁ μεγάλος σεισμός καί πού ὁ Ἄγγελος κύλισε τήν πέτρα μπροστά ἀπό τόν Τάφο καί οἱ φύλακες ἔπεσαν στήν γῆ σάν νεκροί ἀπό τόν τρόμο τους.

Ἡ Εἰκόνα μᾶς δείχνει τίς Μυροφόρες νά κρατοῦν σφιχτά ἡ μία τήν ἄλλη, βαστώντας τά δοχεία πού περιείχαν τά ἀρώματα στά χέρια τους. Ὁ ἄγγελος - πρόκειται γιά τόν Ἀρχάγγελο Γαβριήλ, κατά τόν Ἅγιο Γρηγόριο τον Παλαμά - βρίσκεται μεγαλοπρεπῶς καθήμενος πάνω στήν πέτρα πού ἔκλεινε τήν εἴσοδο τοῦ Τάφου, ντυμένος στά λευκά, σύμβολο τῆς χαρᾶς καί δείχνει στίς Μυροφόρες γυναῖκες τόν κενό Τάφο, πού περιεῖχε μόνο τά σάββανα ἀνέπαφα καί τό σουδάριο τυλιγμένο χωριστά πιό πέρα. «Μή φοβεῖσθε ὑμεῖς ̇ οἶδα γάρ ὅτι Ἰησοῦν τόν ἐσταυρωμένον ζητεῖτε ̇ οὐκ ἔστιν ὧδε ̇ ἠγέρθη γάρ καθώς εἶπε». Αὐτό τό «ὑμεῖς» ἀπευθύνεται στίς γυναῖκες καί ὄχι στούς φοβισμένους φύλα- κες, πού κείττονταν σάν νεκροί στήν γῆ. Ἐνίοτε, ἡ Εἰκόνα τούς ἀναπαριστᾶ σάν μιά δευτερεύουσα λεπτομέρεια.

Μετά ἀπό αὐτήν τήν πρώτη ἐπίσκεψη, ὑπῆρξαν καί ἄλλες ἐπισκέψεις καί τά Εὐαγγέλια καί ἡ εἰκονογραφία μᾶς τίς ἀναφέρουν.

Μόνο ἡ μητέρα τοῦ Χριστοῦ κατάλαβε τά λόγια τοῦ Ἀγγέλου, ἐνῶ ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνή, ἐξερχόμενη ἀπό τόν Τάφο γεμάτη φόβο, ἔμοιαζε νά μήν εἴχε ἀκούσει κάτι. Τό μόνο πού παρατήρησε ἦταν ὁ κενός Τάφος καί ἔσπευσε νά βρεῖ τόν Πέτρο καί τόν ἄλλο μαθητή, ὅπως ἀναφέρει ὁ ἴδιος ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Θεολόγος. «Ἡ Μητέρα τοῦ Χριστοῦ, λέγει ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς, συναντᾶ καί ἄλλες γυναῖκες πού πορεύονται πρός τόν Τάφο»: εἶναι αὐτές οἱ γυναίκες πού βλέπουμε σέ ἄλλες Εἰκόνες, μαζί μέ δύο ἀγγέλους αὐτή τή φορά, τόν ἕναν καθήμενον στήν κορυφήν καί τόν ἄλλον στήν βάση τοῦ Τάφου, εἰκονίζοντες ἔτσι ἀκριβῶς τήν Κιβωτό τῆς ∆ιαθήκης. Ἤ καλύτερα, ἡ Κιβωτός τῆς ∆ιαθήκης ἦταν ἐκείνη πού προεικόνιζε τόν Τάφο τοῦ Σωτῆρος, ἀληθινός τόπος συναντήσεως, ἀπό τόν ὁποῖον ἀναβλύζει ἡ Ζωή.

Ὅσον ἀφορᾶ τούς νεκρικούς ἐπιδέσμους πού εἴχαν ἀκριβῶς τήν μορφή τῶν σπαργάνων, μέ τά ὁποία εἶναι τυλιγμένο τό Παιδίον στήν Εἰκόνα τῆς Γεννήσεως, ὁ Ἅγιος Ἐφραίμ ὁ Σῦρος λέει: «Ἐάν ἄφησε τά ροῦχα Του μέσα στόν Τάφο, εἶναι γιά νά μπορέσει ὁ Ἀδάμ νά μπεῖ γυμνός στόν Παράδεισο, ὅπως ἦταν πρίν τήν πτώση ̇ καθώς, ἐνῶ ἦταν ντυμένος ὅταν ἐξῆλθεν, ἔπρεπε νά ἀπογυμνωθεῖ γιά νά ξαναμπεῖ. Ἤ ἀκόμη ἄφησε τά ροῦχα Του γιά νά σηματοδοτήσει τό μυστήριο τῆς ἀναστάσεως τῶν νεκρῶν, καθώς, ὅπως ἀκριβῶς Ἐκεῖνος ἀναστήθηκε μέσα στήν δόξα καί χωρίς ροῦχα, ἔτσι κι ἐμεῖς θά ἀναστηθοῦμε μέ τά ἔργα μας καί χωρίς τό ἔνδυμά μας».

Ἕνα ἀκόμα τελευταῖο σημεῖο στήν εἰκόνα: τό μαῦρο βάραθρο, πίσω ἀπό τόν Τάφο. Αὐτή ἡ χαράδρα, ὅπως καί σέ ἄλλες Εἰκόνες, συμβολίζει τά σπλάγχνα τῆς γῆς. Καί εἶναι ἐκεῖ ὅπου ὁ Λυτρωτής μπῆκε, μέχρι τά βάθη τοῦ ᾌδου, γιά νά ψάξει γιά τό ἀπολωλώς πρόβατο. Εἶναι τήν στιγμή ὅπου τό σκότος παλεύει μέ τό φῶς τῆς ἡμέρας, πού οἱ γυναῖκες Μυροφόρες πῆγαν στόν Τάφο καί, ὅπως ἤδη εἴπαμε, ἐκείνην ἀκριβῶς τήν στιγμή ὁ Χριστός, τό πραγματικό Φῶς, παλεύει μέ τό σκότος τῆς ἁμαρτίας. Τό σκότος τῆς νυχτός διαλύεται καί τήν θέση του παίρνει ἡ ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεως, κατά τήν ὁποίαν οἱ Μυροφόρες, γεμάτες ἀπό τήν πασχαλινή χαρά, πηγαίνουν νά ἀναγγείλουν στούς Ἀποστόλους τήν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ. Μέ τόν ἴδιο τρόπο, τό σκότος τῆς ἁμαρτίας διαλύεται γι ̓ αὐτούς πού, ἀναγεννημένοι ἀπό τήν τριπλή κατάδυση τοῦ ἁγίου βαπτίσματος - σύμβολο τῶν τριῶν ἡμερῶν πού ἔμεινε ὁ Χριστός στόν Τάφο, ζοῦν τόν Θάνατο καί τήν Ἀνάσταση Ἐκείνου πού εἶναι ἡ Ἀνάσταση καί ἡ Ζωή, τοῦ Θεοῦ καί Σωτῆρος μας Ἰησοῦ Χριστοῦ.

Ἀρχιμανδρίτης Κασσιανός

«Ὁσία Μαρία ἡ Αἰγυπτία»

«Ὁσία Μαρία ἡ Αἰγυπτία» «Ὁσία Μαρία ἡ Αἰγυπτία»

Σήμερα, τήν πέμπτη καί τελευταία Κυριακή τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς, ἐπιτελοῦμε τήν μνήμη τῆς Ὁσίας Μαρίας τῆς Αἰγυπτίας.

Τίς προηγούμενες Κυριακές, ἑωρτάσαμε δύο μεγάλους φωστῆρες τῆς Ὀρθοδοξίας: τόν Ἅγιο Γρηγόριο τόν Παλαμᾶ καί τόν Ἅγιο Ἰωάννη τῆς Κλίμακος. Καθένας ἀπό αὐτούς τούς Πατέρες μᾶς ἄφησε γραπτῶς ὅλα αὐτά πού πρέπει νά κάνουμε γιά νά φθάσουμε στήν τελειότητα, ἡ ὁποία συνίσταται στήν Ἀνάσταση μέ τόν Χριστό, ὅπου μόνο ὁ Σταυρός μπορεῖ νά μᾶς ὁδηγήσει, αὐτός ὁ Σταυρός πού ἑορτάζουμε στή μέση τῆς Τεσσαρακοστῆς καί ὁ ὁποῖος πρέπει νά βρίσκεται στό κέντρο τῆς ζωῆς μας.

Αὐτή τήν τελευταία Κυριακή, ἡ Ἐκκλησία δέν μᾶς παρουσιάζει πλέον κάποια διδασκαλία, ἀλλά ἕνα παράδειγμα. Ὅλη αὐτή ἡ διδασκαλία τῶν Πατέρων, βλέπουμε νά γίνεται πράξη στό πρόσωπο τῆς ὁσίας Μαρίας καί δέν εἶναι πλέον ἀφηρημένη καί ἀπραγματοποίητη.

Γιατί ἡ ὁσία Μαρία ἡ Αἰγυπτία ἐπιλέχθηκε ὡς ὑπόδειγμα; Θά μπορούσαμε νά πάρουμε τόν Μέγα Βασίλειον, γιά παράδειγμα, πού προερχόταν ἀπό μία διακεκριμένη οἰκογένεια, εἴχε καλή μόρφωση, ἦταν ἐπίσκοπος κτλ. Οἱ Πατέρες μας δέν ἐπέλεξαν στήν τύχη αὐτήν τήν Ἁγία, ὅπως πρόκειται νά δοῦμε. Ἐπιλέγοντας ἕναν Ἅγιον, ὅπως τόν Ἅγιον Βασίλειον, θά μπορούσαμε νά βροῦ- με δικαιολογίες, προφασιζόμενοι ὅτι ἐμεῖς ἔχουμε ταπεινή καταγωγή, ὅτι δέν ἔχουμε μόρφωση, ὅτι εἴμαστε ἁπλοί λαϊκοί κτλ. Παίρνοντας ἀντίθετα τήν ὁσία Μαρία τήν Αἰγυπτία, κάθε πρόφαση γιά νά δικαιολογήσουμε τήν μετριότητα τῆς πνευματικῆς μας ζωῆς, αἵρεται.

Αὐτή ἡ Ἁγία δέν ἦταν παρά μιά ἀδύναμη γυναίκα, ἀλλά εἴχε χαρακτήρα ἀνδρι- κό. Ἦταν πόρνη πρίν ἀλλάξει, καί μάλιστα ἡ χειρότερη τῆς Ἀλεξανδρείας. Ἔτσι, τίποτα δέν τήν προδιέθετε ὅτι θά γίνει Ἁγία. Ὅταν ἦταν στήν ἔρημο, τί εἴχε γιά νά τήν καθοδηγῆ στήν πνευματική ζωή; Μήπως ὄμορφες ἀκολουθίες ἤ λειτουργίες, πνευματικά βιβλία, ἀνθρώπινη παρηγοριά καί βοήθεια; Τίποτα ἀπό ὅλα αὐτά! Μέσα σ ́ αὐτή τήν ἀφιλόξενη ἔρημο, δέν ἔβλεπε οὔτε κάν ἄγρια ζῶα! Ζοῦσε ἐντελῶς γυμνή, χωρίς τροφή καί μόνο ἡ Θεία Χάρη τήν στήριζε. Λοιπόν, ἄς μήν προφασιζόμαστε πιά ὅτι δέν μποροῦμε νά πηγαίνουμε τακτικά στίς Ἀκολουθίες τῆς Ἐκκλησίας, ὅτι δέν εἴμαστε μορφωμένοι καί δέν καταλα- βαίνουμε τά ἱερά γράμματα κτλ. Ἡ ὁσία Μαρία γνώριζε τήν Ἁγία Γραφή ἀπ ́ ἔξω, χωρίς νά τήν ἔχει διαβάσει, προσευχόταν ὑπερυψωμένη, χωρίς νά πατᾶ στή γῆ, ἤξερε νά διαβάσει τίς σκέψεις τοῦ Ἁγίου Ζωσιμᾶ, ὁ ὁποῖος τήν εἴχε συ- ναντήσει στό τέλος τῆς ζωῆς της καί στόν ὁποῖον εἴχε ἐξομολογηθεῖ τόν βίο της.

Νά, πού αὐτή ἡ γυναίκα, πού ἦρθε ἀπό τά πιό χαμηλά καί ἀνέβηκε στά πιό ὑψηλά, μᾶς δίνεται σήμερα σάν παράδειγμα. Ἔτσι, ὅλες μας οἱ προφάσεις γιά νά καλύψουμε τήν πνευματική μας ἀταξία δέν εἶναι ὀρθές. Ἄν, λοιπόν, περάσαμε αὐτήν τήν Τεσσαρακοστή στήν νωχέλεια, μέ ποιό δικαίωμα θά

ἑορτάσουμε τήν Ἁγία Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ καί ἐπίσης ἐλπίζουμε νά βρε- θοῦμε ἐκεί ὅπου εἶναι ἡ Ὁσία Μαρία ἡ Αἰγυπτία; Ἄς κάνουμε, λοιπόν, μιά προσπάθεια, ὅσο μένει ἀκόμα καιρός – ὄχι μόνο κατά τήν διάρκεια αὐτῆς τῆς Σαρακοστῆς, ἀλλά καί στήν ζωή μας γενικότερα – ὥστε ὁ Κύριος νά μᾶς κατα- τάξει μέ τούς ἐργάτες τῆς ἐνδεκάτης ὥρας καί τά ὄμορφα λόγια τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου, πού ἀκοῦμε τό Πάσχα, νά μᾶς ἀγγίξουν:

«Εἴ τις δοῦλος εὐγνώμων, εἰσελθέτω χαίρων εἰς τήν χαράν τοῦ Κυρίου αὐτοῦ. Εἴ τις ἔκαμε νηστεύων, ἀπολαυέτω νῦν τό δηνάριον. Εἴ τις ἀπό τῆς πρώτας ὥρας εἰργάσατο, δεχέσθω σήμερον τό δίκαιον ὄφλημα. Εἴ τις μετά τήν τρίτην ἦλθεν, εὐχαρίστως ἑορτασάτω. Εἴ τις μετά τήν ἕκτην ἔφθασε, μηδέν ἀμφιβαλέτω ̇ καί γάρ οὐδέν ζημιοῦται. Εἴ τις ὑστέρησεν εἰς τήν ἐνάτην, προσελθέτω μηδέν ἐνδοιάζων. Εἴ τις εἰς μόνην ἔφθασε τήν ἑνδεκάτην, μή φοβηθῇ τήν βραδύτητα ̇ φιλότιμος γάρ ὤν ὁ ∆εσπότης, δέχεται τόν ἔσχατον καθάπερ καί τόν πρῶτον ̇ ἀναπαύει τόν τῆς ἐνδεκάτης, ὡς τόν ἐργασάμενον ἀπό τῆς πρώτης ̇ καί τόν ὕστερον ἐλεεῖ καί τόν πρῶτον θεραπεύει...».

Ἀρχιμανδρίτης Κασσιανός

«Φωτισθεῖσα ἐνθέως Σταυροῦ τὴ χάριτι, τᾹς μετανοίας ἐδείχθης φωτοφανᾹς λαμπηδών, τῶν παθῶν τὸν σκοτασμὸν λιποῦσα πάνσεμνε, ὅθεν ὥς ἄγγελος Θεοῦ, Ζωσιμa τῷ ἱερῷ, ὡράθης ἐν τῇ ἐρήμῳ, Μαρία Ὁσία Μήτερ, μεθ’ οὐ δυσώπει ὑπὲρ πάντων ἡμῶν».

http://orthodoxiagox.blogspot.com – http://oprotoklitos.blogspot.com

Ἀγάπην δέ μή ἔχω...

«Ἐάν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καί τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δέ µή ἔχω,

γέγονα χαλκός ἠχῶν ἤ κύµβαλον ἀλαλάζον. Καί ἐάν ἔχω προφητείαν καί εἰδῶ

τά µυστήρια πάντα καί πᾶσαν τήν γνῶσιν, καί ἐάν ἔχω πᾶσαν τήν πίστιν, ὥστε

ὄρη µεθιστάνειν, ἀγάπην δέ µή ἔχω, οὐδέν εἰµί» (Α΄ Κορ. ιγ΄, 1-2).

Ὅλες αὐτές οἱ δωρεές, γιά τίς ὁποίες µιλάει ὁ Ἀπόστολος Παῦλος, εἶναι

δωρεές πού τό Ἅγιο Πνεῦµα δίνει πρός οἰκοδοµή τῆς Ἐκκλησίας. Πρόκειται

γιά χαρίσµατα, τά ὁποία δέν ἐξαρτῶνται ἀπό τίς ἀρετές µας, ἀλλά πού

δίνονται γιά τό κοινό καλό καί τά ὁποία µποροῦν ἀκόµη νά εἶναι βλαβερά καί

νά µᾶς κάνουν νά πέσουµε, γιά παράδειγµα, στήν ὑπερηφάνεια. Μποροῦν νά

δοθοῦν ἀκόµα καί σέ αὐτούς πού δέν εἶναι ἄξιοι, ὅπως βλέπουµε κάπου στό

Εὐαγγέλιο, ὅπου ὁ Χριστός λέει σ’ αὐτούς πού δηλώνουν ὅτι ἔκαναν ἐκεῖνο ἤ

τό ἄλλο στό ὄνοµά Του: «∆εν σᾶς γνωρίζω»!

Ἀπεναντίας, ἡ ἀγάπη εἶναι µιά ἀρετή – ἡ κορωνίδα τῶν ἀρετῶν – τήν ὁποία

ἀκολουθοῦν ὅλες οἱ ἄλλες ἀρετές: ταπείνωση, ὑποµονή κλπ.

Ἔτσι, χωρίς τήν ἀγάπη, ὅλες οἱ παραπάνω δωρεές δέν ἀξίζουν τίποτα. Ἔχουν

ἀξία µόνο ὅταν βασίζονται στήν ἀγάπη. Γι’ αὐτό ὁ Ἀπόστολος συνεχίζει: «Καί

ἐάν ψωµίσω πάντα τά ὑπάρχοντά µου, καί ἐάν παραδῶ τό σῶµά µου ἵνα

καυθήσοµαι, ἀγάπην δέ µή ἔχω, οὐδέν ὠφελοῦµαι» (Α΄ Κορ. ιγ΄, 3). Τό νά κάνεις

ἐλεηµοσύνη εἶναι σηµάδι εὐσπλαγχνίας καί γενναιοδωρίας καί τό νά δίνεις τήν

ζωή σου ἐκφράζει τήν ἀγάπη καί τήν πίστη. Αὐτές οἱ δύο πράξεις, ὅµως,

µποροῦν νά γίνουν µέ ὄχι τόσο ἀξιέπαινες προθέσεις: χάριν ἐπιδείξεως ἤ

φανατισµοῦ γιά παράδειγµα. Χωρίς τήν ἀγάπη, λοιπόν, δέν ἀξίζουν τίποτα καί

εἶναι περισσότερο καταδικαστέες.

Ὁ Ἀπόστολος συνεχίζει καί ἐξηγεῖ αὐτό πού εἶναι ἡ ἀληθινή ἀγάπη: «Ἡ ἀγάπη

µακροθυµεῖ, χρηστεύεται, ἡ ἀγάπη οὐ ζηλοῖ, ἡ ἀγάπη οὐ περπερεύεται, οὐ

φυσιοῦται, οὐκ ἀσχηµονεῖ, οὐ ζητεῖ τά ἑαυτῆς, οὐ παροξύνεται, οὐ λογίζεται τό

κακόν, οὐ χαίρει ἐπί τῇ ἀδικίᾳ, συγχαίρει δέ τῇ ἀληθείᾳ˙ πάντα στέγει, πάντα

πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑποµένει˙ ἡ ἀγάπη οὐδέποτε ἐκπίπτει» (Α΄

Κορ. ιγ΄, 4-7).

Ὅλες αὐτές οἱ δωρεές, δωσµένες «πρός τό συµφέρον» (Α΄ Κορ. ιβ΄, 7), εἶναι

πρόσκαιρες µόνο καί µή ὁλοκληρωµένες, καί θά ἔλεγα ἀκόµα καί

διφορούµενες, γιατί µπορεῖ νά τίς χάσουµε, ἄν δέν βασίζονται στήν ταπείνωση

καί τήν ἀγάπη. «Ἐκ µέρους δέ γιγνώσκοµεν καί ἐκ µέρους προφητεύοµεν˙ ὅταν

δέ ἔλθῃ τό τέλειον, τότε τό ἐκ µέρους καταργηθήσεται» (Α΄ Κορ. ιγ΄, 9-10).

Ἀπό τήν ἀγάπη, λοιπόν, ἀναγνωρίζουµε τούς ἀληθινούς ἀκολούθους τοῦ

Χριστοῦ. Ὑπάρχουν ἄνθρωποι πολύ µορφωµένοι, πού µιλοῦν µέ εὐφράδεια καί

µέ εὐκολία καί πού κάποιες φορές ἔχουν δίκιο στά λεγόµενά τους – καί ὁ

διάβολος, ἐπίσης, λέει ἐνίοτε τήν άλήθεια, ἀλλά πάντα γιά νά µᾶς ρίξει. Ἄν

παρ’ ὅλα αὐτά οἱ πράξεις αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων ἀντανακλοῦν µόνο φανατισµό

καί ὑπερηφάνεια καί ἄν ὁ ἀκρογωνιαίος λίθος, πού εἶναι ἡ ἀγάπη, ἐκλείπει,

καλύτερα νά ἀποµακρυνθοῦµε, γιατί τό µόνο πού θά κάνουν εἶναι νά µᾶς

ἀποπλανήσουν. Καί ἐπαναλαµβάνω: ἀκόµα κι ἄν ἔχουν δίκιο σέ ὁρισµένες

περιπτώσεις!

Ἐάν ὑπάρχει ἡ ἀγάπη, τήν ὁποία κηρύττει ὁ Ἀπόστολος Παῦλος καί ἡ ὁποία

βασίζεται στήν ταπείνωση, ὅλα τά προβλήµατα, πού ὑπάρχουν στήν Ἐκκλη-

σία, θά βροῦν λύση. Ἐάν µιλάω σέ κάποιον µέ ταπείνωση καί ἀγάπη, ἀκόµη κι

ἄν εἶναι ὑπερήφανος ἤ ὀργισµένος, θά γλυκάνει καί θά µέ ἀκούσει. ∆έν εἶναι,

λοιπόν, τά ἴδια τά προβλήµατα ἡ βαθύτερη αἰτία, ἀλλά ἡ πνευµατική µας

προδιάθεση, γιά νά ἐκφραστῶ διαφορετικά. Ἡ ἔλλειψη ὀµονοίας καί ἡ

ἀνάπτυξη ἔριδων ἔχουν τίς ἴδιες ρίζες. Ὁ καθένας µένει στήν θέση του, τήν

ὁποία πιστεύει ὡς σωστή καί ἀσφαλή, καί δέν κάνει καµµιά προσπάθεια νά

µπεῖ στήν θέση τοῦ ἄλλου προκειµένου νά βρεῖ µιά πραγµατική λύση στά

προβλήµατα. Μέσα στήν Ἐκκλησία ὅλα µποροῦν νά λυθοῦν, γιατί εἶναι

χτισµένη πάνω στήν Πέτρα τῆς Ἀληθείας. Ἡ ἐµπειρία της εἶναι τεράστια καί

ἔχει τό γιατρικό γιά τά πάντα, ὅσο βρισκόµαστε µέσα σ’ Αὐτήν.

Καί γιά νά τελειώσω, ἀναφέρω ξανά τά λόγια τοῦ Ἀποστόλου Παύλου, πού

γνώρισε τά ἴδια προβλήµατα (φιλονεικίες καί ἔριδες), στήν ἐποχή του:

«Ἐδηλώθη γάρ µοι περί ὑµῶν, ἀδελφοί µου, ὑπό τῶν Χλόης ὅτι ἔριδες ἐν ὑµῖν

εἰσί. Λέγω δέ τοῦτο, ὅτι ἕκαστος ὑµῶν λέγει˙ ἐγώ µέν εἰµί Παύλου, ἐγώ δέ

Ἀπολλώ, ἐγώ δέ Κηφᾶ, ἐγώ δέ Χριστοῦ. Μεµέρισται ὁ Χριστός; Μή Παῦλος

ἐσταυρώθη ὑπέρ ὑµῶν; ἤ εἰς τό ὄνοµα Παύλου ἐβαπτίσθητε;» (Α΄ Κορ.α΄,11-13).

Λέγοντας ὅλα αὐτά, δέν µιλάω ἀφηρηµένα, ἀλλά ἔχω στό µυαλό µου

συγκεκριµένα προβλήµατα καί ἐλπίζω ἐκείνοι οἱ ὁποίοι ἐµπλέκονται νά

ἔλθουν εἰς ἐπίγνωσιν.

Ἀρχιµανδρίτης Κασσιανός